
به گزارش خبرنگار تابناک در استان خراسانشمالی، فرهنگ همواره یکی از مهمترین مؤلفههای توسعه متوازن در جوامع محسوب میشود، اما توسعه فرهنگی بدون برخورداری از زیرساختهای مناسب عملاً با محدودیتهای جدی روبهرو خواهد شد. خراسان شمالی با وجود ظرفیتهای کمنظیر در حوزه اقوام، هنرهای بومی، موسیقی مقامی، ادبیات و میراث فرهنگی، همچنان از کمبود برخی زیرساختهای فرهنگی و هنری رنج میبرد؛ مسئلهای که طی سالهای اخیر بارها از سوی هنرمندان، فعالان فرهنگی و مسئولان استانی مطرح شده است.
در چنین شرایطی، نشست مشترک «بهمن نوری» استاندار خراسان شمالی با «سیدعباس صالحی» وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی را میتوان تلاشی برای بازگرداندن پروژههای نیمهتمام فرهنگی به مسیر تکمیل و بهرهبرداری دانست. پروژههایی که برخی از آنها سالهاست به دلیل محدودیتهای مالی و تغییر اولویتهای بودجهای، با پیشرفت کند، مواجه هستند و البته همچنان نمیتوان به آینده آنها امیدوار بود.
یک مجتمع فرهنگی و هنری در بجنورد، موزه فرهنگ و ارشاد اسلامی و مجموعهای از طرحهای فرهنگی در شهرستانهای مختلف استان از جمله پروژههایی هستند که در این نشست مورد بررسی قرار گرفتند. هر یک از این طرحها میتوانند بخشی از نیازهای فرهنگی استان را پاسخ دهند؛ از ایجاد فضا برای فعالیت هنرمندان و انجمنهای فرهنگی گرفته تا میزبانی رویدادهای استانی و ملی.
کارشناسان معتقدند مشکل اصلی بسیاری از پروژههای عمرانی فرهنگی در استان، نه فقدان برنامهریزی بلکه کمبود منابع مالی پایدار است. در سالهای گذشته اعتبارات فرهنگی معمولاً در مقایسه با نیازهای واقعی استان پاسخگوی حجم پروژههای تعریف شده نبوده و همین موضوع سبب شده برخی طرحها با وجود پیشرفت فیزیکی قابل توجه، همچنان در انتظار تأمین اعتبار باقی بمانند.
استاندار خراسان شمالی نیز در این نشست با اشاره به فاصله میان نیازهای توسعهای حوزه فرهنگ و اعتبارات تخصیصی، خواستار بازنگری در سهم استان از منابع ملی شد. مطالبهای که از نگاه بسیاری از فعالان فرهنگی استان، یکی از پیشنیازهای اساسی برای جبران عقبماندگیهای زیرساختی به شمار میرود.

موضوع مهم دیگری که در این نشست مورد توجه قرار گرفت، استفاده از ظرفیتهای مولدسازی برای تأمین منابع مالی پروژههای فرهنگی بود. راهکاری که در سالهای اخیر به عنوان یکی از ابزارهای دولت برای فعالسازی پروژههای نیمهتمام مطرح شده و میتواند بخشی از مشکلات اعتباری استانها را کاهش دهد. با این حال کارشناسان تأکید دارند که مولدسازی زمانی موفق خواهد بود که در کنار آن، اعتبارات ملی نیز به شکل هدفمند و مستمر تخصیص یابد.
فراتر از بحث ساختمانها و پروژههای عمرانی، تکمیل زیرساختهای فرهنگی میتواند آثار اجتماعی قابل توجهی نیز به همراه داشته باشد. افزایش دسترسی شهروندان به فضاهای فرهنگی، حمایت از فعالیت هنرمندان، تقویت هویت بومی، توسعه صنایع خلاق و افزایش مشارکت اجتماعی از جمله پیامدهایی است که برای چنین سرمایهگذاریهایی برشمرده میشود.
از سوی دیگر، خراسانشمالی با تنوع قومی و فرهنگی کمنظیر خود ظرفیت تبدیل شدن به یکی از قطبهای رویدادهای فرهنگی شرق کشور را دارد. برگزاری جشنوارههای ملی، نمایشگاههای هنری و رویدادهای فرهنگی در سطح کشور نیازمند فضاهای استاندارد و زیرساختهای مناسب است؛ موضوعی که استاندار نیز در دیدار با وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی بر آن تأکید کرده و خواستار حمایت بیشتر از رویدادهای ملی فرهنگی و هنری در استان شده است.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی نیز با تأکید بر سیاست دولت در تعیین تکلیف پروژههای نیمهتمام، از تلاش برای تسریع در روند تکمیل این طرحها خبر داد. با این حال تجربه سالهای گذشته نشان داده است که موفقیت چنین وعدههایی بیش از هر چیز به تأمین منابع مالی و استمرار حمایتهای ملی وابسته است.
اکنون پرسش اصلی این است که آیا رایزنیهای انجام شده میتواند گره چندین ساله پروژههای فرهنگی خراسان شمالی را باز کند یا خیر؟ پاسخ این سؤال در ماههای آینده و در میزان تخصیص اعتبارات و سرعت پیشرفت پروژهها مشخص خواهد شد. آنچه مسلم است، توسعه فرهنگی استان بدون تکمیل این زیرساختها دشوار خواهد بود و مطالبه برای توجه بیشتر به حوزه فرهنگ، همچنان یکی از مطالبات جدی خراسان شمالی باقی خواهد ماند.
گزارش: سیدمسعود ارکانیفرد
انتهای پیام/